zondag 19 oktober 2025

Jan Zonder Land – 2 – Jan wordt koning van Engeland

(Jan was de jongste zoon van koning Hendrik II, van Engeland, die ook grote delen van Frankrijk bestuurde. Jan had 4 oudere broers, waarvan er 1 als kind overleed. Tussen de andere 3 waren alle bezittingen al verdeeld, dus toen Jan geboren werd kreeg hij de bijnaam 'Zonder Land'. Uiteindelijk werd hij toch de troonopvolger en regeerde hij langer dan elk van zijn oudere broers.)


Richard Leeuwenhart,
zijn vader Hendrik II en zijn broer Hendrik de jongere, worden omschreven als rijzige mannen, atletisch gebouwd, met roodblonde lokken. Jan Zonder Land en ook zijn oudere broer Godfried waren kleiner van stuk, al hadden zij ook rood haar. Jan hield van lekker en veel eten, was een liefhebber van juwelen en vrouwelijk schoon.

Hij wordt omschreven als een vaardig zwaardvechter, maar hij was niet zo'n vechtjas als zijn broer Richard. Als hij er voordeel in zag, ging Jan het gevecht niet uit de weg, maar hij zou nooit zichzelf zo roekeloos in gevaar brengen. Bij Richard had dat bijna ziekelijke trekjes. Biografe Kate Norgate beschrijft verschillende keren dat hij, bij de belegering van een kasteel, de belegerde partij weer terug stuurde, het kasteel in, als ze hun overgave kwamen aanbieden. Richard vond het veel leuker om door te vechten tot er geen verdediger meer over was.

Terwijl Richard weinig interesse in vrouwen lijkt te hebben gehad, verwekte Jan een hele reeks van bastaardkinderen. Dat een hoge edelman er maîtresses op na hield was in de middeleeuwen heel gewoon, maar bij Jan werd er schande van gesproken omdat hij zelfs vrouwen en meisjes van adel belaagde.

Hij was natuurlijk wel netjes getrouwd, in eerste instantie met Isabella, de rijke hertogin van Gloucester. Dat huwelijk liet hij, in het jaar 1200, ontbinden met als argument dat hij haar eigenlijk niet had mogen huwen omdat ze te nauw aan elkaar verwant waren. 

De werkelijke aanleiding voor de scheiding was dat Jan zijn oog had laten vallen op de piepjonge Isabella van Angouleme. Zij was op dat moment vermoedelijk niet ouder dan 14, maar dat was geen bezwaar. Bovendien kon hij, door met haar te trouwen, een concurrerende Franse edelman, Hugo van Lusignan, die met Isabella verloofd was, een hak zetten.

Het hele gebeuren is een voorbeeld van zijn belangrijkste karaktertrek: dat hij met iedereen ruzie schopte en nergens respect voor had. Hij zette de onenigheid, die zijn voorgangers met de Franse koning Filips hadden, enthousiast voort. Het is een aaneenschakeling van geharrewar en schermutselingen waarbij één verhaal opvalt, dat van Arthur van Bretagne, de neef van Jan.

Arthur was de zoon van Godfried, de broer van Jan en Richard en erfde van hem de titel van hertog. Hij verbleef enige tijd aan het hof van de Franse koning en kreeg van hem, in 1202, toestemming om de gebieden van Jan, in Normandië, aan te vallen. Daarbij belegerde hij het kasteel van Mirebeau, waar op dat moment Eleonora, zijn grootmoeder – en dus de moeder van Jan – verbleef.

Jan kwam om het kasteel te ontzetten en nam Arthur gevangen. De jonge hertog, hij was nog maar 15 jaar oud, was heel populair bij zijn onderdanen in Bretagne en om daaraan een eind te maken gaf Jan opdracht om Arthur de ogen uit te steken. Zijn bewakers weigerden dat waarop Jan zijn neef gevangen liet zetten in Rouen. Daarna is er niets meer van Arthur vernomen. Er zijn verhalen dat Jan hem eigenhandig vermoord zou hebben en zijn lichaam in de Seine zou hebben gegooid.

De verdwijning van Arthur leidde ertoe dat Bretagne en Normandië zich nog meer tegen Jan keerden en hij zijn meeste bezittingen in Frankrijk kwijt raakte. Hij richtte zich daarna op Engeland, dat hij als zijn persoonlijke speeltuin beschouwde. Hij joeg iedereen tegen zich in het harnas, van de hoge adel en de geestelijkheid, tot de gewone stads- en plattelandsbevolking.

Hij hield de Britse edelen lange tijd onder de duim door kinderen en andere familieleden in gijzeling te nemen. Vervolgens perste hij iedereen af door landerijen, kastelen en erfenissen voor zich te claimen en alleen tegen betaling weer aan de rechtmatige eigenaren terug te geven. Overheidsbaantjes werden door hem verkocht aan de hoogste bieder en voor het eerst werden er ook belastingen opgelegd aan kloosters en kerkelijke hoogwaardigheidsbekleders.

De enige bevolkingsgroep waar hij omzichtig mee omging waren de kooplieden. Hij vaardigde regelmatig decreten uit waarin de vrijheid van handel en het handelsverkeer gewaarborgd werden. Belangrijke uitzondering waren de joden die het, onder zijn bewind, wel zwaar te verduren kregen.

Op die manier slaagde hij er in, door listen en lagen en door af en toe hard in te grijpen, heel Groot-Brittannië aan zich te onderwerpen. Het lukte hem zelfs bijna om de gebieden in Frankrijk, die van oudsher door zijn familie bestuurd werden, weer terug te veroveren. Hij smeedde daarvoor een complot met de Duitse keizer Otto IV en enkele Vlaamse edelen.

Het plan was om Filips van twee kanten aan te vallen, maar die versloeg de Vlaamse-Brits-Duitse alliantie, in het noorden, terwijl zijn zoon Louis het leger van Jan, in het zuiden, op afstand hield. Daarop liep een aantal van Jan's Franse bondgenoten over naar Filips en moest Jan zich terugtrekken. Hij sloot vrede met Filips, maar moest daarvoor een groot deel van zijn gebieden in Frankrijk opgeven.

Daarmee was de rust nog niet echt weergekeerd, maar daarover vertel ik de volgende keer.


 
De Strip is gemaakt door de de Geheimzinnige Hulpman.
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 - deel 4 - deel 5 - deel 6 - deel 7 - deel 8  - deel 9 - deel 10 - deel 11 - deel 12 - deel 13 en deel 14 van het stripverhaal.  
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 en deel 4 van het vorige verhaal.  
 

zondag 12 oktober 2025

Jan Zonder Land – 1 – De onwaarschijnlijke troonopvolger

(Het kwam door de Tour de France, die dit jaar langs het Chateau Gaillard reed, dat ik geïnteresseerd raakte in de Engelse koning Richard Leeuwenhart. Ik las de biografie die Kate Norgate, aan het begin van de 20ste eeuw, over hem schreef. Inmiddels heb ik ook de boeken gelezen die deze Britse historica schreef over de twee volgende koningen.)


Na de dood van Richard Leeuwenhart,
in 1199, was het de vraag wie hem op zou volgen. Zijn jongste broer Jan Zonder Land ? Of zijn neef Arthur, de zoon van zijn broer Godfried van Bretagne ? Godfried zelf was in 1186 al overleden, in Parijs, onder mysterieuze omstandigheden. Er zijn verschillende verhalen over. Vast staat dat hij zeer goed bevriend was met Filips Augustus, de Franse koning en de grote rivaal van Richard en daarvoor, zijn vader Hendrik II.

Het zou kunnen dat Godfried in Parijs was om met Filips een complot te smeden tegen Hendrik. Eén verhaal dat over zijn dood verteld wordt is dat hij door God gestraft zou zijn, voor het verraden van zijn vader en overleed aan plotselinge pijn aan de borst. Een andere bericht is dat hij door een paard vertrapt werd, tijdens een riddertoernooi. Maar dat zou, volgens sommige historici, een rookgordijn zijn waarachter Filips het complot tegen Hendrik probeerde te verbergen.

Filips zou zo aangedaan zijn geweest door de dood van Godfried dat hij, op de begrafenis, probeerde in het graf te springen en door de andere aanwezigen moest worden tegengehouden. Het illustreert de merkwaardige haat-liefde-verhouding tussen de Engelse en Franse koningshuizen.

Hertogin Constance, de weduwe van Godfried, was in verwachting toen haar man overleed. Haar zoon werd Arthur genoemd, naar de legendarische koning, waar ook toen al de meest geweldige verhalen over rond gingen. Je weet wel, van de ronde tafel, het slot Camelot, Excalibur het zwaard in de steen en de zoektocht naar de Heilige Graal. Britse vorstenhuizen deden hun best om te bewijzen dat ze van die legendarische Arthur afstamden en er werden regelmatig zonen naar hem vernoemd. Erg gelukkig waren die kinderen in hun latere leven doorgaans niet.

Constance deed haar best om Arthur naar voren te schuiven als opvolger van Richard. Ze probeerde een voordelig huwelijk voor hem te arrangeren. Eerst met een dochter van Tancred, de koning van Sicilië, dat door Richard veroverd was op zijn tocht naar het Heilige Land. Maar toen de Duitse keizer Hendrik VI het eiland, in 1196, inpikte viel dat plan in het water.

Daarop probeerde Ranulf de Blondeville, graaf van Chester, Constance en haar zoon te ontvoeren om ze naar Richard te brengen. Richard had beloofd om Arthur als zijn opvolger aan te wijzen en wilde op die manier Bretagne onder controle krijgen. Dat plan mislukte doordat Arthur door getrouwe ridders afgeleverd werd aan het Franse hof.

Toen Richard in 1199 dodelijk gewond raakte, bij de belegering van het kasteel van Châlus-Chabrol, leek het hem toch geen goed idee dat de op dat moment pas 12 jarige Arthur, die nog steeds aan het Franse hof verbleef, zijn opvolger zou worden. Tegen heug en meug koos hij dan maar voor zijn broer Jan Zonder Land.

Terwijl Richard, een agressieve en nietsontziende vechtjas, door velen toch als een held gezien wordt, is de reputatie van Jan die van een wrede, onbetrouwbare schurk en verrader. Zo wordt hij ook opgevoerd in de verhalen over Robin Hood en het toneelstuk dat Shakespeare over hem schreef. Biografe Kate Norgate haalt een tijdgenoot van Jan aan die hem 'nature's enemy' noemt, de vijand van de natuur.

Jan trok in zijn jonge jaren veel op met zijn broer Godfried, die ook al slecht bekend stond vanwege de complotten die hij tegen hun vader smeedde en zijn geheul met Filips. Toch was Jan de favoriete zoon van Hendrik II, die zijn uiterste best deed om hem bezittingen toe te schuiven en er zelfs op zinspeelde hem tot zijn opvolger te benoemen.

Een van de titels die Jan kreeg was die van Lord van Ierland. Hij had uiteindelijk koning van dat land kunnen worden als hij er in geslaagd was, door overreding of met geweld, de Ierse adel achter zich te krijgen. In 1185, Jan was toen 19 jaar, werd hij met een legertje huurlingen en een zak geld naar Ierland gestuurd, om zijn rechten te doen gelden. Dat werd geen succes.

Jan maakte ruzie met de Ierse leiders, het verhaal gaat dat hij hun uiterlijk bespotte en een van hen aan zijn baard trok. Het geld dat hij meegekregen had spendeerde hij aan zijn eigen pleziertjes en toen zijn soldaten om hun loon vroegen weigerde hij ze te betalen. Ze liepen daarop over naar de Ierse kant en Jan vertrok met de staart tussen de benen.

Jan maakte zich zo onmogelijk dat Hendrik, in zijn laatste dagen, niet anders kon dan Richard aanwijzen als troonopvolger. Zoals we weten ging Richard kort daarop op kruistocht en deed Jan zijn best om, in de tussentijd, zoveel mogelijk van Richards macht en eigendommen naar zich toe te trekken. Toen Richard op de terugweg gevangen genomen werd verspreidde Jan zelfs het gerucht dat zijn broer omgekomen was. Toen dat werd ontzenuwd probeerde hij, met Filips, de Duitse keizer over te halen om Richard zo lang mogelijk gevangen te houden.

Het is een wonder dat Jan, na de uiteindelijke vrijlating en terugkomst van Richard, toch weer in genade aangenomen werd.

(Wordt vervolgd.)


 
De Strip is gemaakt door de de Geheimzinnige Hulpman.
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 - deel 4 - deel 5 - deel 6 - deel 7 - deel 8  - deel 9 - deel 10 - deel 11 - deel 12 en deel 13 van het stripverhaal.  
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 en deel 4 van het vorige verhaal.  
 

zondag 5 oktober 2025

Weer een nieuwe Windows versie, of toch nog niet ?


In de afgelopen 25 jaar
heb ik al heel wat verhalen geschreven over het gebruik van computers en software. Ik ben nooit iemand geweest die altijd het nieuwste van het nieuwste wilde hebben. Deels omdat ik het niet betalen kon, maar ook omdat al die vernieuwingen vaak niet echt nodig waren. Waarom zou je oude spullen weggooien, als ze het nog goed doen ?

Ik deed het dus vaak met computers die door andere afgedankt waren. Ik kreeg mijn eerste PC cadeau, via de dorpsvereniging waar ik het clubblad voor maakte, omdat men vond dat dat niet meer op een ouderwetse typemachine kon. Dat was een tweede- of misschien wel derdehandsje, waar je eigenlijk niet veel meer mee kon dan typen. Dus om nou te zeggen dat het een reuze sprong voorwaarts was...

Mijn eerste echt nieuwe computer kocht ik, eind jaren '90, omdat het bedrijf waar ik voor werkte een thuiscomputer-plan had. Dat hield in dat ik de PC, in een aantal termijnen, af kon betalen. Computers waren toen een stuk duurder dan nu. In één keer een apparaat kopen dat meer kostte dan ik in een paar maanden verdiende, ging me te ver.

Ondertussen evalueerde ik van het ene besturingssysteem naar het andere. Van MS-DOS (wie kent het nog ? ), naar de eerste Windows versies. Van een zwart beeldscherm, waarop het enige bewegende ding de knipperende cursor was, naar veelkleurig en geschikt om films en TV-programma's op te bekijken. De eerste PC's hadden ook geen geluid, trouwens. Nu beluisteren we voornamelijk muziek via de laptop.

Ik heb geprobeerd me te herinneren welke versies van Windows ik allemaal gebruikt heb en het is me niet gelukt. Ik heb in ieder geval Windows XP gehad, dat regelmatig vast liep en Vista, dat al een stuk stabieler was. De laatste laptops die ik gebruikte draaiden prima op Windows 10. Maar er zijn er ongetwijfeld meer geweest in de aflopen 40 jaar. In die tijd heb ik 9 verschillende PC's en laptops versleten. Denk ik.

Sinds enige tijd dreigt Windows met mededelingen dat Windows 10 niet veilig meer zal zijn, halverwege deze maand, dus dat ik over moet stappen op de nieuwste variant, Windows 11. Maar de tweedehands laptop die ik nu, sinds anderhalf jaar, gebruik is niet geschikt voor Windows 11.

Een nieuwe laptop kopen ? Dat was ik eigenlijk niet van plan. De oude werkt prima. Maar als er geen nieuwe updates meer voor komen, wordt hij wel kwetsbaar voor internetcriminelen. Ik kan een ander tweede hands, 'refurbished', modelletje aanschaffen waar wel Windows 11 op past, maar dan nog moet ik een goed werkende laptop zomaar weggooien.

Zoals ik zijn er nog miljoenen mensen, die heel tevreden zijn met hun oude computer en geen zin, of geen geld, hebben om een nieuwe te kopen. De Amerikaanse consumentenorganisatie Public Interest Research Group gaat ervan uit dat er wereldwijd 400 miljoen computers in gebruik zijn waarop Windows 11 niet geïnstalleerd kan worden. Het zou gaan om 'ruim 725 miljoen kilo aan elektronisch afval', schrijft tweakers.net, als al die PC's en laptops ineens weggegooid zouden worden.

Dat is nogal wat. En alleen omdat Microsoft, de maker van Windows, een nieuwe variant bedacht heeft. Dat dit probleem er aan zat te komen was al een aantal jaar bekend. Consumentenorganisaties uit de VS en Europa hebben dan ook bij Microsoft geprotesteerd en dat had wel enig effect. Aanvankelijk werd aangekondigd dat de beveiliging, van Windows 10, een jaar verlengd zou worden, onder bepaalde voorwaarden en tegen betaling.

Dat was al een verbetering. Ik had er wel een paar tientjes voor over gehad, om mijn laptop nog een jaar langer veilig te kunnen gebruiken. Maar wanneer zou je je daarvoor op kunnen geven ? Tot voor kort kreeg ik wel zo nu en dan de mededeling dat ik over moest stappen op Windows 11, maar geen nieuws over dat mogelijke uitstel.

Nu blijkt dat het waarschijnlijk toch anders gaat worden. Europese consumentenorganisaties hebben voor elkaar gekregen dat Windows gebruikers, in ons werelddeel, een jaar langer updates krijgen, voor Windows 10. Gratis ! Hoe dat dan precies in zijn werk zal gaan en of je daar nog iets voor moet doen, is niet helemaal duidelijk.

Op internet vind ik er tegenstrijdige berichten over. Microsoft roept gebruikers nog steeds op om over te stappen op Windows 11. Maar op allerlei websites wordt het jaar uitstel al gemeld. Het meest uitgebreide artikel erover las ik dus op tweakers.net.

Officieel zouden we nog 10 dagen hebben om over te stappen, of onze computers bloot te stellen aan cyberaanvallen en kwaadwillige hackers. Dat klinkt reuze spannend, maar in de praktijk zal het niet zo zijn dat al die oude PC's en laptops ineens onbruikbaar worden. Windows 10 blijft het gewoon doen. Maar het zou wel leuk zijn als Microsoft wat meer duidelijkheid gaf over de veiligheid ervan.


 
De Strip is gemaakt door de de Geheimzinnige Hulpman.
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 - deel 4 - deel 5 - deel 6 - deel 7 - deel 8  - deel 9 - deel 10 - deel 11 en deel 12 van het stripverhaal.  
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 en deel 4 van het vorige verhaal.  
 

zondag 28 september 2025

Herfst op het balkon


Eind juni schreef ik
dat ik jullie lastig zou gaan vallen met veel verhalen over de natuur, de vogels de bloemen en insecten. Vervolgens heb ik het daar nauwelijks meer over gehad. Ik voel me een beetje schuldig, dus vandaag een natuurblog van iemand die nauwelijks naar buiten gaat, maar die wel een balkon heeft.

Zaterdagochtend zaten er 5 pimpelmezen op dat balkon, waar de blaadjes van de blauwe bes rood beginnen te verkleuren en de dropplant uitgebloeid is. De pimpels zaten te wachten tot die ene koolmees het voerbakje met de zonnebloempitten zou verlaten. Maar die ene bleef daar lekker zitten en at het ene na het andere pitje.

Pimpelmezen kunnen best geduldig zijn, als het moet, en ze bleven op het balkon tot de koolmees eindelijk wegvloog, waarna ze om de beurt een zonnebloempit uit het bakje namen. Ze vlogen naar de balkonrand, het bessenstruikje, of het voederhuisje, om daar hun pitje op te eten.

Op te peuzelen, had ik bijna geschreven. Een beetje te oubollig misschien, maar ze houden de pitten vast tussen hun pootjes, terwijl ze er hapjes van nemen, dus dat is best peuzelig. Er hebben geen pimpelmezen gebroed in ons nestkastje, dit jaar. Maar ze zullen toch wel een redelijk goed jaar hebben gehad, anders zouden er geen 5 tegelijk op het balkon te zien zijn.

Ook de koolmezen hebben een behoorlijk succesvol broedseizoen achter de rug, afgaande op de hoeveelheid jonge mezen die ik op het balkon zag. Het nestkastje bij de benedenburen is door de nieuwe bewoners van het appartement weggehaald. Maar de mezen zullen ergens anders in de buurt onderdak hebben gevonden. Ik heb een nieuw kastje opgehangen aan de andere kant van het huis, maar dat is onbewoond gebleven.

De braamstruik, die uit zichzelf in een bloempot op het balkon is komen wonen, had flink wat bramen dit jaar. Maar er zijn weinig vogels, of insecten, die daar in geïnteresseerd zijn. De zwarte vruchten hangen nu verschrompeld aan de stekelige takken. De bladeren van de braam beginnen ook al bruine randen te krijgen. Ja, het is herfst.

Ondertussen heeft een kauwtje alle mezen van het balkon verjaagd. Die zit nu te wachten tot ik de vogelpindakaas bijvul en zaadjes in het voederhuisje leg. De kauwtjes, eksters en de duiven weten dat ik dat elke ochtend doe, dus houden ze het balkon goed in de gaten.

Als ik, een halfuurtje later, het voer neerleg komt er aanvankelijk alleen een houtduif van de zaadjes eten. Even later strijken er 4 kauwtjes neer en vindt de houtduif het te druk worden. De drukte neemt nog toe als er ook een ekster arriveert. Kauwtjes en eksters maken elke dag ruzie om de vogelpindakaas. Vandaag duurt het niet lang. Tien minuten nadat ik het voer heb neergelegd is het balkon weer leeg. De vogelpindakaas is voor de helft op, maar de meeste zaadjes liggen er nog. Er zal iets anders zijn dat de vogels bezighoudt.

Ik werp even een blik op ons andere balkon, aan de zonkant van het huis. Daar staan nog fuchsia's in bloei en herfstasters. De lobelia's zijn helemaal bruin, maar hebben nog wat blauwe bloemetjes. In de grotendeels uitgebloeide basterdwederik zitten ook nog een paar, kleine, roze bloemetjes.

Beestjes zie ik er weinig. De metselbijtjes zijn klaar met metselen, ze hebben bijna alle gaatjes in de bijenhotels gevuld. Hommels zie ik al een tijdje niet meer en zelfs de segrijnslakken, waar we er tientallen van hebben, laten zich minder zien.

Weer voor het raam bij het vogelbalkon, zie ik dat de eksters en kauwtjes terug zijn en de pindakaas bijna op hebben. Ze vliegen weer weg en er komt een houtduif terug, die van de zaadjes in het voederhuisje begint te eten.

Het zou leuk zijn als er weer eens een grote bonte specht langskomt, om een pindaatje te halen, maar die zie ik weinig de laatste tijd. Ze hebben wel weer jongen grootgebracht in het park, die een paar keer op ons balkon zijn geweest, maar we zien ze minder dan in andere jaren.


Bezoekers die we juist vaker zien zijn de huismussen, die aan de andere kant van het huis, onder de dakpannen van de laagbouw, broeden. Zij hebben ons balkon echt ontdekt en komen regelmatig wat eten halen. De boomklever is ook een vaste bezoeker en het holenduifje, een kleiner neefje van de houtduif. De holenduif is tamelijk schuchter en laat zich makkelijk door andere vogels verjagen, maar hij komt wel telkens weer terug.

Er vliegen wat ganzen over en af en toe een groepje spreeuwen en als de grotere vogels weer weg zijn komen er 2 pimpelmezen een zonnebloempitje halen. Tot zover, maar er komt ongetwijfeld een vervolg.

De foto's die ik maak, van de natuur op en rond het balkon, kunnen jullie zien op Bluesky. Een account is daar niet voor nodig. 

 
  

 
De Strip is gemaakt door de de Geheimzinnige Hulpman.
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 - deel 4 - deel 5 - deel 6 - deel 7 - deel 8  - deel 9 - deel 10 en deel 11 van het stripverhaal.  
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 en deel 4 van het vorige verhaal.  
 
Klik op de tekening voor een grotere weergave. 
 

zondag 21 september 2025

Een sok en een hond


Ik droomde
dat ik net onder de douche uitkwam en me wilde aankleden, maar dat ik een sok kwijt was. Ik trok kledingstukken uit de kast, die op een hoop op de grond vielen en vond wel sokken, maar niet de goede.

In werkelijkheid heb ik een heel ordelijke kledingkast, waar de verschillende broeken, sokken en hemden, netjes bij elkaar liggen, of hangen. In mijn droom was het een bende. Uiteindelijk vond ik de sok, in de pijp van de broek die ik aan had willen trekken.

Eenmaal aangekleed liep ik met een laken naar het balkon. Ik had er wat insecten in gevangen en wilde die daar uitschudden. Op het balkon ontdekte ik een uitgang, aan de zijkant, met een stenen trap die naar de straat leidde. Onderaan de trap stond een hond.

Ik ben geen expert als het om honden gaat, ik ben meer een kattenmens, maar dit leek me een vriendelijke hond. Hij was niet heel groot en niet heel klein, overwegend bruin gekleurd en kwam naar me toe toen ik hem aansprak. Ik liet hem aan mijn hand snuffelen, zoals ik van mijn vader geleerd had, en aaide hem daarna over zijn kop. Ondertussen praatte ik wat tegen de hond en na een poosje begon de hond terug te praten.

'Wil je wat drinken ?', vroeg ik. Toevallig had ik een emmer water op het balkon, die ik de hond uitnodigend toeschoof.

De hond antwoordde: 'Ik wil wel wat water met melk.' En toen ik daar verbaasd op reageerde zei hij: 'Je bent vast geen echte Nederlander. In de sauna krijg ik altijd water met melk.'

'Sauna's zijn niet echt Nederlands', zei ik. 'Dat zijn ze wel,' zei de hond.

En zo kibbelend gingen we ons huis binnen. Daar kwam mijn vrouw aanrennen. Ze had net anderhalf uur achter de computer gezeten, zei ze, en had nu het een of ander document nodig.

'Anderhalf uur !?', riep ik verbaasd. 'Ik zag je 10 minuten geleden nog, hier.' Misschien had ik langer met de hond op het balkon gestaan dan ik dacht.

Daarna ging ik op zoek naar een kom, om water met melk in te doen, voor de hond. 'Ik moet ook uitvinden van wie die hond is', dacht ik, want we konden moeilijk een hond in huis nemen. Ik kon niet drie keer per dag naar buiten om hem uit te laten. En we hadden geen hondenvoer in huis.

Gelukkig had ik gezien dat de hond een halsband droeg, waar een paar labels aanhingen. Daar stond vast wel een adres, of telefoonnummer, op van zijn eigenaren.

Daarna werd ik wakker en moest ik nodig naar het toilet.


Nu we het daar toch over hebben... Het is nu ongeveer een jaar geleden dat ik zoveel moeite had met plassen, dat er uiteindelijk een operatie nodig was. Die hele periode heb ik verwerkt tot een apart blog. Ik heb gemerkt dat het geen onderwerp is waar mensen makkelijk over praten, of graag verhalen over horen. Maar mocht je het toch willen lezen dan kan dat hier: prostaatverkleining.blogspot.com . 

  
 
De Strip is gemaakt door de de Geheimzinnige Hulpman.
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 - deel 4 - deel 5 - deel 6 - deel 7 - deel 8  - deel 9 en deel 10 van het stripverhaal.  
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 en deel 4 van het vorige verhaal.  
 
Klik op de tekening voor een grotere weergave. 
 

 

zondag 14 september 2025

De e-reader gaf de geest


Ja, ik had nog geluk
dat ik dat dikke boek over Jan Zonder Land net uit had. Maar op een ochtend wilde ik verder lezen in de thriller van Martin Walker, waar ik daarna in begonnen was, toen mijn e-reader niet op wilde starten.

Ik zet hem gewoonlijk in de slaapstand, als ik andere bezigheden heb, of zelf lig te slapen, dan is hij snel wakker als ik dat ook ben. Deze keer verscheen er geen tekst, geen startpagina, maar alleen drie puntjes die aan en uit knipperden. Ik dacht aanvankelijk dat hij zichzelf opnieuw opgestart had, vanwege een update, maar na een minuut of 10 werd duidelijk dat er meer aan de hand was.

Misschien was het inderdaad een update, maar daar deed hij nooit zo lang over. Ik zette hem uit en opnieuw aan. Zonder resultaat. Ik probeerde het nog een paar keer, met verschillende tussenpozen, maar meer dan wat geknipper en die drie puntjes kreeg ik niet te zien.

Ik zocht naar tips op internet, maar kwam niet veel verder. Sommige modellen hebben een resetknop, soms vermomd als een piepklein gaatje waar je een speld, of het uiteinde van een paperclip, in moet duwen. De mijne had dat niet. Er zat maar 1 knop op, verder ging alle bediening via het aanraakscherm. Heel modern, maar in dit geval niet zo handig.

Gelukkig kon ik mijn boek verder lezen op mijn smartphone. Dat gaat iets minder prettig dan de e-reader, maar voor noodgevallen is het wel te doen. Ik besloot een dagje te wachten en dan nog een opstartpoging te doen. Dat was een plan dat gedeeltelijk werkte. De volgende dag begon de reader zichzelf spontaan te resetten.

Dat zag er hoopvol uit. Tot de melding op het scherm verscheen dat, om de reset te voltooien, een update gedownload moest worden. Dat lukte dus niet. Na een poosje vruchteloos prutsen besloot ik dat ik er niet nog meer tijd in ging steken. Ik had inmiddels gevonden dat de gemiddelde levensduur van e-readers tussen de 5 en 10 jaar ligt. Ik had de mijne 7 jaar en hij was niet eens nieuw toen ik hem kocht.

Ik hoorde laatst van een oude vriendin dat die, tot voor kort, een radio had gebruikt die haar familie vlak na de oorlog gekocht had. 80 jaar geleden ! Helaas worden apparaten niet meer gemaakt om zolang mee te gaan. 7 jaar is al heel wat.

In die 7 jaar had ik 280 boeken gelezen, op de reader. Dat is 40 per jaar, al zullen er best een paar bij zijn geweest, die ik niet helemaal van begin tot eind gelezen heb. De tijd dat ik koppig door bleef ploegen, in een boek dat me niet boeide, ligt achter me. Het leven is daar te kort voor en er zijn zoveel leuke boeken. Waarom iets lezen dat je tegenstaat ?

Maar e-boeken zijn zoveel goedkoper, dan de papieren versies, dat de enkele miskoop geen probleem is en de aankoop van de reader al na een jaar was terugverdiend. Investeren in een nieuwe e-reader was dus zonder meer verantwoord. Je zou zelfs kunnen zeggen dat ik de aanschaf van een nieuwe al had terugverdiend, door al die boeken te lezen.

Bovendien heb ik, voor die enorme stapel boeken, geen plaats in huis hoeven maken. Ik heb het even nageteld, in mijn boekenkast gaan, op een plank van een meter, ongeveer 50 boeken. 280 boeken is dus een stapel van bijna 6 meter hoog, of 6 planken lang. Die berg papier had ik niet alleen mezelf bespaard, maar ook de wereld in het algemeen. Voor mij was dat papier en die inkt en lijm niet verbruikt en ook niet vervoerd, verpakt en verzonden. Dat is duurzaam lezen !

Goed, de oude was stuk, dus bestelde ik een nieuwe. Eerst nog even rondgekeken, of er een beter model te krijgen was, eventueel van een ander merk, maar uiteindelijk toch de nieuwe versie van mijn vertrouwde reader laten komen. Het opstarten en koppelen aan mijn oude account was een peulenschil. Alle boeken die ik eerder gekocht had werden automatisch in mijn digitale bibliotheek geladen, inclusief het boek waar ik op mijn smartphone aan bezig was. Ik kon direct verder waar ik gebleven was.

Prima ! Alleen het hoesje dat ik erbij gekocht had was een misser. Het had een omslag die je tot een steuntje kon vouwen, zodat je het boek schuin op tafel kon zetten. Leek me handig en het werkte ook wel, maar de reader leunde ook een beetje scheef naar opzij. Dat stoorde me en ook het nare plastic waarvan het hoesje gemaakt was.

Na een paar dagen lezen, met lichte ergernis, besloot ik een ouderwets, kunstlederen, hoesje te bestellen, net als ik om mijn vorige reader had gehad. Dat leest een stuk prettiger.

Ps: Ik lees nu op de nieuwe reader in 'Buat', de 2e historische roman van mijn plaatsgenoot en goede internetkennis, Jean-Marc van Tol. Een fijn boek en het leuke is dat Jean-Marc een aantal blogs heeft geschreven met aanvullende informatie. Die moet je dan wel op de laptop, of smartphone lezen, maar dat geeft niet en bovendien komen daarop de verhelderende plaatjes beter tot hun recht.

Ps 2: Daar schiet me een nadeel van het lezen op de e-reader te binnen: Je kunt je e-boek niet laten signeren door de schrijver. Daar moet nog eens iets op gevonden worden. Hoewel... er zijn readers, waarop je, met een speciale pen, aantekeningen en schetsen kunt maken, of handtekeningen kunt verzamelen. Die zijn wel een stuk duurder. Zouden er lezers zijn die, bij familie en vrienden, trots met de digitale handtekening van hun favoriete schrijver gaan pronken ? Dat lijkt me toch een tikje vreemd.

  
 
De Strip is gemaakt door de de Geheimzinnige Hulpman.
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 - deel 4 - deel 5 - deel 6 - deel 7 - deel 8  en deel 9 van het stripverhaal.  
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 en deel 4 van het vorige verhaal.  
 
Klik op de tekening voor een grotere weergave. 
 

 

zondag 7 september 2025

Richard Leeuwenhart – 7 – Richard belegert een kasteel teveel

(Laatste deel van onze leerzame zomerserie over de Britse koning Richard Leeuwenhart die, eenmaal weer thuis van zijn kruistochten, verder gaat met zijn ruzie met de Franse vorst Filips.)


Het leek er
aan het eind van de 12e eeuw op dat de Franse koning in de problemen kwam. Richard Leeuwenhart dreigde, in 1196, de toegang tot Parijs via de Seine af te sluiten. Hij had zijn oog laten vallen op een rots langs de rivier, bij het plaatsje Andely en bouwde daar in zeer korte tijd het kasteel Gaillard. Ik schreef er helemaal aan het begin van deze reeks al over, omdat de Tour de France er dit jaar voorbij reed.

Het verhaal gaat dat Richard het kasteel in 1 jaar liet bouwen en zelf nauw betrokken was bij het ontwerp. Nu was de rots die hij uitgekozen had, maar aan 1 kant met de oever verbonden en zal het tamelijk makkelijk zijn geweest om daar een verdedigbare plek van te maken. Maar als je de ruïnes nu ziet is het moeilijk te geloven dat hij die grote toren, die enorme ringmuur, met al zijn halfronde uitstulpingen, al die muurtorens en poorten, werkelijk in 1 enkel jaar heeft laten bouwen.

Wikipedia schrijft dat hij er 2 jaar over deed, maar in die tijd zou er ook nog een heel nieuw dorp bij het kasteel zijn gebouwd. Dat kasteel zelf had een voor die tijd revolutionair ontwerp, waarbij gebruik gemaakt werd van technieken die Richard waarschijnlijk tijdens zijn kruistocht heeft gezien. Zo heeft het, als één van de eerste burchten in Europa, mezenkauwen, dat zijn rijen werpgaten aan de bovenkant van torens en muren.

(Op YouTube staat een virtuelereconstructie van hoe Chateau Gaillard er in 1204 uitgezien zou kunnen hebben.)

Richard zelf dacht dat Gaillard onneembaar was, maar na zijn dood wist Filips het tamelijk gemakkelijk in te nemen. Zijn soldaten kropen door een latrine-afvoer naar binnen, openden de poort en staken de gebouwen binnen de muren in brand.

In de biografie, die Kate Norgate schreef over Richard, wordt het ene na het andere kasteel met de grond gelijk gemaakt. Dat gebeurde niet met Chateau Gaillard. Filips vond het waarschijnlijk handiger om het zelf te gebruiken. Pas in de 16e eeuw werd een poging gedaan om het kasteel te slopen. Zoals we nu kunnen zien is dat niet zo goed gelukt, er staat nog steeds een behoorlijk deel overeind.

Richard vierde de ingebruikneming van het kasteel door 3 gevangen genomen soldaten van de rots te gooien. Zo ging het zinloze geweld weer vrolijk verder. Als je het allemaal leest is het nogal kleinzielig. De ene koning verwoest een kasteel, dan doet de andere dat ook. De een plundert een stad, dan ook de ander. De ene steekt 12 soldaten van de tegenstander de ogen uit en jawel, de ander doet hetzelfde. Ze hadden zo nog tientallen jaren door kunnen gaan, maar gelukkig kwam Richard plotseling te overlijden.

We hebben al eerder gezien dat hij graag zelf meevocht in de voorste gelederen en daarbij niet zo voorzichtig was. Men zegt dat hij, bij een aanval op een van de havens in het Heilige Land, maar half geharnast, uit zijn boot in de branding sprong en woest met zijn zwaard zwaaiend het strand op stormde. Dat had slecht af kunnen lopen, maar de tegenstanders namen direct de benen, bij het zien van die roodharige wildeman en toen zijn soldaten hem eenmaal ingehaald hadden was de haven snel ingenomen.

Dat soort voorvallen zullen hem een gevoel van onoverwinnelijkheid gegeven hebben. Later bracht hij zichzelf vaker in gevaar. Zo ook bij de belegering van het kasteel van Châlus-Chabrol, ongeveer halverwege tussen Parijs en de Spaanse grens. De eigenaren hadden zich binnen de muren verschanst en de troepen van Richard hadden het kasteel omringd. Ongeduldig ging Richard er, weer met maar een gedeeltelijk harnas aan, zelf op uit om te proberen een van de verdedigers met zijn kruisboog te raken.

Vanaf de transen werd er teruggeschoten door een jonge knaap, die zichzelf beschermde met een braadpan. Richard werd in zijn schouder getroffen, volgens Kate Norgate met een van de kruisboogpijlen die zijn troepen eerder zelf afgeschoten hadden. De wond ging ontsteken en Richard voelde zijn einde naderen.

Het kasteel werd overmeesterd en de schutter naar hem toegebracht. De jongeman verklaarde dat hij de dood van zijn vader en twee broers had willen wreken, waarop Richard hem vergaf en hem wegzond met 100 shilling zakgeld. Volgens Wikipedia wordt er verteld dat de jongen later, door een aanvoerder van een van Richards huurlingenlegertjes, alsnog gegrepen werd. Hij zou levend zijn gevild en opgehangen.

Richard had nog tijd om zijn moeder te laten komen en stierf in haar armen, op 6 april 1199. Zijn gebalsemde hart werd begraven in de kathedraal van Rouen, zijn ingewanden op de plaats waar hij stierf – waar ze nog steeds worden bewaard in de slotkapel – en de rest, aan de voeten van zijn vaders graf, in de abdij van Fontevraud, nabij Chinon.

Richard liet geen wettelijke kinderen achter. Er is wel gesuggereerd dat Richard eigenlijk homoseksueel was, maar hij had wel een buitenechtelijke zoon, Filips van Cognac. Over deze Filips is niet veel bekend, hij wordt maar een enkele keer in officiële documenten genoemd. Wel duikt hij op, als fictief personage, in een toneelstuk van Shakespeare en in de film 'Princess of Thieves', uit 2001.

Men heeft ook beweerd dat Richard een relatie had gehad met de Franse koning Filips, wat het hele conflict tussen de twee zou terugbrengen tot een, uit de hand gelopen, ruzie tussen voormalige geliefden. Aan de andere kant zijn er verhalen dat Richard vrouwen met geweld tot seks zou hebben gedwongen en hij op veldtocht ook relaties met vrouwen onderhield. Omdat hij een paar maal te biecht ging en boete deed voor zijn zonden wordt ook wel gesuggereerd dat hij biseksueel zou zijn geweest. We zullen het waarschijnlijk nooit zeker weten en het doet er eigenlijk ook weinig toe.

Je zou kunnen denken dat hij zich zo woest en bloeddorstig gedroeg om, tegenover zichzelf en zijn omgeving, te bewijzen dat hij wel degelijk een echte man was. Maar het waren andere tijden. Een koning trok toen nog echt zelf te strijde. Tegenwoordig zitten machthebbers lekker aan het zwembad, met een dikke sigaar in hun hoofd en een 'secretaresse' op schoot, terwijl ergens ver weg, in hun opdracht, steden en dorpen worden gebombardeerd.

Dat is de vooruitgang. Je kunt je ook geen moderne wereldleider voorstellen met een harnas aan op een strijdros. Als was het idee om de staatshoofden zelf, in een onderling duel, hun conflicten uit te laten vechten zo gek nog niet. Dat zou een hoop slachtoffers schelen.

(Ps: Ik heb inmiddels de biografie die Kate Norgate schreef over Jan Zonder Land, de opvolger van Richard, ook gelezen. Heel boeiend ! Maar volgende week eerst maar eens wat andere zaken.)

   

 
De Strip is gemaakt door de de Geheimzinnige Hulpman.
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 - deel 4 - deel 5 - deel 6 - deel 7 en deel 8 van het stripverhaal.  
 
Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 en deel 4 van het vorige verhaal.  
 
Klik op de tekening voor een grotere weergave.