In het wereldbeeld, dat door veel politieke partijen aangehangen wordt, zou elk mens voor zichzelf moeten kunnen zorgen. Het dogma is dat als je de mens maar genoeg vrijheid en verantwoordelijkheid geeft hij vanzelf wel zijn eigen boontjes gaat doppen. Wie dat niet wil of kan moet een duwtje in de goede richting krijgen.
De praktijk is dat mensen die niet, of in mindere mate, in staat zijn hun eigen boontjes te doppen, daartoe gestimuleerd worden met boetes en kortingen. Zo staat er tegenwoordig zelfs een boete op ziek zijn. Men noemt dat 'het eigen risico in de zorg'. Geld dat je alleen hoeft te betalen als je ziek wordt. Eigen schuld, had je maar niet ziek moeten worden.
Er is geen plaats voor zieken, of gehandicapten, in dit wereldbeeld. Er bestaan geen mensen met beperkingen, alleen maar mensen met mogelijkheden ! Ieder mens kan voor zichzelf zorgen en kun je dat niet dan moet je beter je best doen. Solidariteit met de zwakkeren is uit den boze. Armen en zieken zijn mislukkelingen, slappelingen waar je geen medelijden mee hoeft te hebben !
Ik hoorde laatst een interview met Karin Spaink, schrijfster, journaliste en activiste, die aan MS lijdt en borstkanker en een hersenbloeding overleefde. Voor een project werkte ze samen met iemand, die na verloop van tijd informeerde naar haar ziekte. Hij reageerde verbaasd toen ze hem op de hoogte bracht: 'Goh, en je hebt zulke mooie ogen...'
Toen ze hem vroeg waar die reactie vandaan kwam legde hij uit dat hij een boek gelezen had waarin stond dat MS veroorzaakt wordt door geestelijke hardheid. Spaink zocht dat boek op *) en het bleek dat daarin elke ziekte geweten werd aan nare trekjes in de persoonlijkheid van de patiënt, of aan een verkeerde leefstijl. Het bleek ook een bestseller te zijn.
Voor de lezers van dit soort boeken is een zieke, of gehandicapte, dus een slecht mens met een nare persoonlijkheid en een verkeerde leefstijl. Geen wonder dat er zo gemakkelijk gedacht wordt over het verhogen van het eigen risico, eigen bijdragen aan verschillende vormen van zorg en afschaffen van vergoedingen voor hulpmiddellen. Dat zal die nare zieken en gehandicapten leren !
Spaink vertelde ook dat ze regelmatig te horen krijgt dat ze tegen haar ziekte moet vechten. Alsof dat mogelijk is. Een ziekte is geen tastbaar iets, geen beest dat je van je af kunt slaan, geen irritante buurman die je kunt negeren. Het is iets dat je overkomt en je in zijn greep houdt, zonder dat je er om gevraagd te hebt.
Toch zijn er veel mensen die verwachten dat je je er tegen verzet. Want als je maar positief denkt en vecht, dan kun je alles overwinnen. Dat doet denken aan de Amerikaanse droom, de grote liberale drijfveer. Iedereen die dat wil kan van zijn leven een succes maken. Ook de zieke !
De keerzijde is dat als je toch ziek blijft, of misschien nog zieker wordt, je kennelijk niet hard genoeg gevochten, of positief genoeg gedacht hebt. Waarmee we weer terug zijn aan het begin. Ziek zijn is je eigen schuld. Zoals in de Amerikaanse droom een mislukkeling altijd zelf schuldig is aan zijn falen.
Mochten er lezers zijn die het hier helemaal mee eens zijn dan wens ik ze een ernstige... Nee, dat doe ik niet. Een ernstige ziekte of handicap is niet iets dat je anderen toewenst. Hoe dom ze ook mogen zijn en hoe leerzaam een levensveranderende aandoening ook kan wezen.
Wat ik wel wens is dat meer mensen in gaan zien dat het idioot is om te denken dat mensen zelf schuldig zijn, of gekozen hebben, voor hun ziekte of handicap. En dat solidariteit, goede zorg en voorzieningen noodzakelijk zijn en bovendien een teken van beschaving. Iets waar iedereen zich voor in zou moeten zetten. Een ziekte of ongeval kan ons allemaal overkomen.
Het is opmerkelijk dat afgelopen week juist in de VS, het land van de Amerikaanse droom, een wet is goedgekeurd die betaalbare gezondheidszorg voor iedereen mogelijk moet maken. Zelfs daar wil men nu solidair zijn met de zieken...
*) Het gaat om 'Je kunt je leven helen' geschreven door Louise Hay.
Ps: Een alternatieve en ook tamelijk stuitende kijk op MS (en een aantal andere aandoeningen) vond ik op www.kruidenvrouwtje.nl
