zondag 24 januari 2016

Is carnisme een ideologie ?


Ik heb al eens eerder verteld dat ik de laatste jaren steeds minder vlees ben gaan eten. Niet omdat ik geen vlees lust en zelfs niet omdat ik het zielig vind voor de dieren, maar in de eerste plaats omdat ik denk dat het gezonder is voor mij als individu en beter voor de mensheid en de planeet als geheel.

De argumenten zullen wel bekend zijn. Maar even heel in het kort: Elke dag vlees verhoogt de kans op bepaalde ziektes, de vleesindustrie kost een enorme hoeveelheid voedsel en veroorzaakte enorm veel vervuiling.

Je hoort wel eens dat mensen zich zorgen maken over de groei van de wereldbevolking. Er lijden nu al zoveel mensen honger, hoe gaan we dan in de toekomst nog een miljard meer aardbewoners te eten geven ? Heel simpel: Ophouden met vlees eten, dan produceren we op dit moment al genoeg voedsel voor nog een extra miljard hongerige monden.

Voor sommigen zal dit allemaal al veel te ver gaan, maar laatst kwam me een bericht onder ogen dat nog een flinke stap verder gaat: Vlees eten komt voort uit een kwaadaardige ideologie, Carnisme.

Ik zat daar ook even verbaasd bij te kijken, maar toen ik het artikeltje las, moest ik toegeven dat er iets in zat. Het ging over een Amerikaanse psychologe, Melanie Joy, die de term 'carnisme' uitlegt in een TEDx-lezing. Die is uiteraard te zien op YouTube, maar voor wie 18 minuten te lang duurt geef ik een korte samenvatting. Zonder de beelden uit de bio-industrie die zij erbij geeft.

Dat is trouwens ook één van haar argumenten: Als vlees eten zo normaal en geaccepteerd is, waarom wordt de vleesproductie, van het fokken tot het slachten van de dieren, dan volledig buiten ons gezichtsveld gehouden ?

Maar laat ik bij het begin beginnen: Melanie Joy was zelf ook ooit een zorgeloze vleesconsument. Op een zekere dag at ze een bedorven hamburger, belandde met voedselvergiftiging in het ziekenhuis en besloot geen vlees meer te eten. Ze vroeg zich ook af waarom dat in haar omgeving zo uitzonderlijk was.

Haar conclusie is dat vlees eten een ideologie is, een manier van denken, die in onze maatschappij en onze opvoeding ingebakken zit. Ze stelt vast dat het vreemd is en tegenstrijdig dat we met onze ene hand onze hond of kat aaien en met de andere een kippenbout, of karbonade, naar binnen werken.

Het is raar dat we het ene dier lief vinden en willen vertroetelen en het andere opeten. Nog gekker is het dat we de overgrote meerderheid van dieren vies en onsmakelijk vinden. Ik moest daarbij denken aan het zakje meelwormen dat ik afgelopen voorjaar kocht, voor de jonge mezen, waarmee ik het hele gezin op de kast joeg.

Getver wat smerig ! Terwijl alle voedingsdeskundigen het erover eens zijn dat insecten gezond zijn en het milieu minder belasten dan koeien, varkens en kippen. Ze zien er bovendien niet griezeliger uit dan garnalen.

Melanie Joy, ondertussen, omschrijft 'carnisme' als een gewelddadige, dominante, denkrichting. Waarden die wij als menselijk beschouwen, zorgzaamheid, compassie en empathie, worden onder tafel geschoven. Vlees eten is immers natuurlijk, noodzakelijk en normaal ?

Toch heeft ze een punt als ze stelt dat gevangen zetten, verminken en vermoorden als inhumaan geldt, tenzij het om boerderijdieren gaat. En vertel dat die lekkere hamburger geen rundvlees, maar golden retriever, bevat en vrijwel iedereen is vervuld van walging. 
Is vlees eten dan niet eerder onlogisch en irrationeel en iets dat ingaat tegen onze menselijke waarden ?

Extreme ideeën ? Bekijk haar lezing, of de animatiefilm 



De Strip: De strip van deze week is gemaakt door de Geheimzinnige Hulpman. 

Klik hier voor deel 1 en deel 2 van dit verhaal.

Klik hier voor deel 1 - deel 2 - deel 3 - deel 4 - deel 5 en deel 6 van het vorige  verhaal.

Klik op de strip voor een grotere weergave. 

Kijk voor voorafgaande episodes van de Stripmannen-saga naar het Strip Jaaroverzicht van 2015 en het Strip Jaaroverzicht van 2014 , of nog verder terug naar het Strip Jaaroverzicht van 2011  -  het Strip-overzicht van 2012 en het Strip-jaaroverzicht van 2013 

Bezoek ook onze internationale, Engelstalige, website: The Amazing Comics Men

3 opmerkingen:

Zelfstandig journalist Antwerpen zei

Zo psychologisch heb ik nooit tegen mijn vegetariër zijn aangekeken. Het zou wel kunnen verklaren waarom ik niet zoveel morele bezwaren heb tegen het eten van vis, mits die op zee gevangen wordt. Dat is toch 'natuurlijker', al is de schaal waarop het gebeurt natuurlijk veel te groot. Overigens eet ik geen kilo's vis per jaar. Minder dan tien keer per jaar zelfs en dan voornamelijk nog als ik op reis ben en er geen vegetarisch restaurant in de buurt voorhanden is.

Annette Lemaire zei

Helemaal mee eens! Het houdt me heel vaak bezig...

martin zei

Hond, slang, meelwormen ik zou het allemaal eten, mits goed bereid. Ik snap de protesten tegen het eten van hond niet zo goed. Varkens zijn minstens zo slim, maar wat groot om driehoogachter te houden.

Wat diervriendelijker mag het allemaal wel en het mechanische, een soort dorsstofzuigmachine bijvoorbeeld om de scharrelkippen uit een schuur te oogsten, het is de waanzin ten top, de arrogantie van de mens die dit allemaal kan.

Die mens kan ook zien dat het niet nodig is, schadelijk voor de planeet en zijn zelfbeeld als beschaafd wezen. Weinig vlees daar doe ik aan mee. Het wordt straks bloemkool met champion/kaassaus en aardappels. Niks mis mee.